Ciceron

Biografija

Marko Tulije Ciceron bio je rimski državnik, advokat i pisac, najveći govornik starog Rima. Rođen je 106. godine p. n. e. u Arpinu, gradiću jugoistočno od Rima, u porodici koja nikada nije imala visoke položaje, a blistavim nastupima pred sudovima uzdigao se do konzulske časti 63. godine p. n. e. Te godine razotkrio je Katilininu zaveru za preuzimanje vlasti, a prvi od njegova četiri govora protiv Katiline, sa uzvikom „O tempora, o mores!“, i danas se čita u školama. Nekoliko godina kasnije neprijatelji su ga oterali u izgnanstvo, ali je već sledeće godine vraćen u Rim.

U vremenima kada je bio udaljen od politike pisao je o filozofiji i preneo misao Grka na latinski, u delima kao što su O dužnostima, O državi i Tuskulanski razgovori, a sačuvano je i više od osam stotina njegovih pisama. Posle ubistva Julija Cezara napao je Marka Antonija nizom govora poznatih kao Filipike, a kada je Antonije došao na vlast zajedno sa Oktavijanom, Ciceron je stavljen na spisak proskribovanih. Ubijen je u decembru 43. godine p. n. e. kod Formije. Njegova latinska proza vekovima je bila uzor, a Petrarkino otkriće njegovih pisama često se ubraja u početke renesanse.