Tục ngữ Latinh

Giới thiệu

Tục ngữ Latinh là những câu ngắn được truyền lại từ La Mã cổ đại bằng chính ngôn ngữ của người La Mã. Một số xuất phát từ các nhà thơ, nhà hùng biện và triết gia La Mã như Virgil, Horace, Cicero và Seneca, nổi tiếng đến mức người ta quên cả tác giả; một số đã là tục ngữ dân gian từ trước khi có người viết lại. Sau khi La Mã sụp đổ, trong nhiều thế kỷ tiếng Latinh vẫn là ngôn ngữ của giáo hội, học thuật và luật pháp ở châu Âu, và những câu nói này cũng sống tiếp trong nhà trường và sách vở. Năm 1500, nhà nhân văn Hà Lan Erasmus xứ Rotterdam xuất bản “Adagia”, tập hợp và bình chú tục ngữ Hy Lạp và Latinh, về sau lên đến hơn bốn nghìn câu.

Nhiều câu trong số này đến nay vẫn được trích dẫn bằng tiếng Latinh, trong các bài diễn văn, trên huy hiệu và trên cổng trường, và gần như mọi ngôn ngữ châu Âu đều có bản dịch của chúng. Đằng sau “Sai lầm là lẽ thường của con người” là Errare humanum est, và đằng sau “Tay này rửa tay kia” là Manus manum lavat.